توبىق تىعۋ (ءداستۇر)

توبىق تىعۋ. «قازاق داستۇرىندە قىز بەن جىگىتتىڭ توبىق الىسۋى قۇر عانا ويىن ەمەس، مۇندا ەكى جاستىڭ وزدەرى عانا تۇسىنەتىن ءبىر تەرەڭ سىر دا بار» (І. ەسەنبەرلين). بۇل سەرتتەسىپ ويناۋدىڭ ءبىر ءتۇرى. مىسالى، جىگىت پەن قىز توبىق تىعىپ التىن ساعاتقا نەمەسە قالى كىلەم بەرۋگن سەرتتەسەدى. ءبىر جىلدان كەيىن بە، بەس جىلدان كەيىن بە توبىقتى تىعۋعا العان جىگىت كەز كەلگەن ۋاقىتتا، كەزكەلگەن جەردە «توبىعىمدى بەر» دەگەن جەردە قولىنا ۇستاتا بەرۋى كەرەك. ەگەر جىگىت توبىقتى تاۋىپ بەرە الماي قالسا – ۇتىلعانى. ول ۋادە بويىنشا سەرتتەسكەن زاتىن بەرۋى كەرەك. توبىقتى تىعۋعا جىگىتتەر دە قاتىسا الادى. بۇرىن مۇنداي ويىندار ەل اراسىندا كوپ بولعان. بۇل ويىن ۇقىپتىلىققا، ءبىر سوزدىلىككە تاربيەلەيدى. مۇنىڭ ارتى قىز بەن جىگىتتىڭ سۇيىسپەنشىلىگىنە، قوسىلۋىنا جالعاسادى. توبىق تىعۋدا قىزىقتى وقيعالار دا كەزدەسەدى. سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا ءبىر جىگىت سۇيگەن قىزىنا توبىق ۇسىنعان. ءبىراق جىگىت كوپ ۇزاماي ۇلى وتان سوعىسىنا اتتانادى. ۇيىنە «حابار – وشارسىز كەتتى» دەگەن حابار كەلەدى. ال جىگىت جاۋ قولىنا ءتۇسىپ تۇتقىندا بولادى. سوعىستان كەيىن «تۇتقىندا بولدى» دەپ ەلىنە جىبەرمەي تاعى ايدالادى. 12 جىلدان سوڭ ەلىنە ورالىپ، جىگىت قىزدان سەرتىن سۇراعاندا ساليقالى قىز توبىقتى ۇستاتا بەرىپتى. سودان ەكى جاس قوسىلىپ، تاتۋ – ءتاتتى ءومىر ءسۇرىپ كەتكەن ەكەن (وراز ءىلياسۇلى «انا ءتىلى» گازەتىنەن).  

سۋرەتىن تارتقان: ماقان قاپاس ۇلى



پىكىر قالدىرۋ

ءبىرىنشى بولىپ پىكىر قالدىرىڭىز!

avatar
  Subscribe  
ەسكەرتۋ